De Arabische Lente trok begin 2011 over Noord-Afrika en het Midden-Oosten. Op 17 februari van dat jaar kwamen rebellen in Libië in opstand tegen kolonel Muammar Gaddafi. Het Westen hoopte dat de Libische opstand, net als in Egypte, een snelle revolutie zou worden. Maar de Libische opstand is een lange, bittere en slepende strijd geworden. Veel mensen hebben hun leven verloren.
Aanvankelijk wilde de NAVO de rebellen niet helpen en weigerde zich te mengen, uit angst dat gewapend ingrijpen parallellen zou oproepen met Irak. Net als Irak is Libië rijk aan olie en onder Gaddafi was de westerse toegang tot de Libische olievelden beperkt. De rebellen vormden een nieuwe regering – de Nationale Overgangsraad (TNC) – en beloofden soepelere toegang tot de Libische olie zodra hun revolutie zou slagen.
Uiteindelijk zwichtte de NAVO en stelde een vliegverbod in boven Libië, waarbij de interventie werd gepresenteerd als een humanitaire missie. De NAVO beschermde burgers tegen Gaddafi’s terreur.
Benghazi
In Benghazi, het hoofdkwartier van de rebellen, zette de TNC al hun pr-vaardigheden in om hun boodschap over te brengen aan de westerse pers. De NAVO richtte zich met name op de wreedheid van Gaddafi’s regime en stelde weinig vragen bij de motieven van de rebellen. Misschien is het waar dat in oorlog de waarheid als eerste sneuvelt. Met veel geweervuur in de stad en af en toe een bomaanslag is Benghazi zeker geen vredige stad.
Zwarte vluchtelingen
Salloum is een klein stadje vlakbij de grens tussen Libië en Egypte. Net buiten het stadje staat een UNHCR-kamp dat onderdak biedt aan zwarte Afrikanen, voornamelijk Darfuri’s uit West-Soedan. Zij vluchtten uit Benghazi omdat veel rebellensympathisanten dachten dat de Darfuri’s huurlingen waren, door Gaddafi uit Tsjaad en de Centraal-Afrikaanse Republiek gehaald om zijn leger te versterken. Veel onschuldige Afrikanen zijn door Libische rebellen gedood in wraakacties.
De NAVO steunt de Libische rebellen zonder hun mogelijke misdaden in twijfel te trekken. Tijdens het fotograferen van de vluchtelingen werd duidelijk dat de autoriteiten wilden voorkomen dat we juist dit verhaal zouden vertellen. We werden gearresteerd door de geheime politie, in een pick-uptruck geduwd en over de grens gezet naar Egypte. Niemand weet wat er met de vluchtelingen in Salloum gaat gebeuren.
Gaddafi gaat vallen
Wanneer ik Libië voor de tweede keer bezoek in oktober 2011, is de revolutie tegen kolonel Gaddafi nog steeds gaande. De meeste delen van het land zijn in handen van de nieuwe tijdelijke regering (TNC). Het zal niet lang meer duren voordat Gaddafi’s regime zal vallen.
